Nieuwsbrief van 18 mei 2026

Inhoud
  • Een prominente rol voor de blokfluit
  • Inleider
  • Dirigentenuitwisseling
  • Solisten
  • Voor koor- en orkestdeelnemers
  • Zomerstop
Zondag 7 juni

Geertekerk Utrecht – 19:30-20:30 uur
Bachcantate: Brich dem Hungrigen dein Brot (BWV 39)
Inleider: Jacqueline Broeyer
Dirigent: Andrée Dagenais

Een prominente rol voor de blokfluit

Met de prachtige en bekende cantate BWV 39 luidde Johann Sebastian Bach zijn derde jaar als Thomaskantor en zijn derde cantatecyclus in Leipzig in. De cantate werd geschreven voor juni 1726, de eerste zondag na Trinitatis. Deze zondag markeert de tweede helft van het liturgisch jaar, vanaf Pinksteren tot aan de Advent. Waar het in het eerste deel van het liturgisch jaar vooral draait om de grote heilsfeiten als geboorte, sterven en opstanding van Christus, staat het tweede deel in het teken van de praktische geloofsbeleving en de leer van de kerk. De lezingen en cantates in deze tijd focussen zich op hoe een christen zich behoort te gedragen, in cantate 39 vertaalt zich dit direct naar het thema van barmhartigheid en naastenliefde.

Een bijzondere rol is er in deze cantate voor het zachte timbre van de blokfluit. Deze werd door Bach ingezet om het effect van de tekst te versterken en nederigheid en eenvoud uit te drukken. In het openingskoor wordt het breken van het brood door afwisselend twee blokfluiten, twee hobo’s en twee violen onnavolgbaar in beeld gebracht. In de lieflijke sopraanaria hebben de blokfluiten een prominente rol en verzachten de strenge boodschap. En in alle andere delen, ook waar de meeste instrumenten in de fuga’s slechts colla parte met de vocale stemmen meespelen, blijft er een zelfstandige rol voor de blokfluiten, het armeluis-instrument, als voortdurende herinnering aan de behoeftigen om wie het hier gaat.

Overigens is dit de laatste cantate waar Bach de blokfluit zou gebruiken, de componist gaf steeds vaker de voorkeur aan de traverso (dwarsfluit), in overeenstemming met de muzikale ontwikkelingen in het begin van de achttiende eeuw.

Zie voor een toelichting op de cantate, links naar opnames en vertalingen van de teksten de website van Eduard van Hengel.


Inleider

De cantate wordt ingeleid door Jacqueline Broeyer. Het grootste deel van haar werkzame leven was zij predikant binnen de Protestante Kerken Nederland (PKN). Daarvoor werkte zij onder andere als vertaler mee aan een uitgave van het Nederlands Bijbelgenootschap, de Startbijbel. Dit maakt dat zij de (bijbel)teksten die Bach voor zijn cantates gebruikt, met veel plezier bestudeert.


Dirigentenuitwisseling

Deze maand verwelkomen wij gastdirigent Andreé Dagenais in Nederland. Zij werkt aan het conservatorium (School of Music) van de Universiteit van Brandon in Manitoba, Canada. Dit is een kleine onderwijsinstelling in een relatief afgelegen regio. Het conservatorium heeft een kleine staf maar biedt toch een vrij uitgebreid curriculum omdat de docenten allemaal meerdere functies vervullen. Andrée Dagenais dirigeert de twee koren van het conservatorium en doceert dirigeertechniek en didactiek.

In januari heeft onze dirigent Gerrit Maas deelgenomen aan het ‘Conductors Beyond Borders Peer to Peer exchange Program’ van de Internationale federatie van koormuziek (IFCM). In dat kader is Gerrit naar Canada afgereisd en heeft hij Andreé Dagenais aan het conservatorium in Brandon bezocht en daar haar koren gedirigeerd en college gegeven.


Solisten

Sopraan

De Letse sopraan Dārta Liepiņa staat bekend om haar elegante, heldere stemgeluid en opbeurend karakter. Naast haar carrière als solist in oratorio- en operarepertoire is ze een vast lid van Capella Amsterdam en vormt ze een liedduo met pianist Enrico Clerico. Ze volgt sinds vorig jaar haar master in zang aan het Koninklijk Conservatorium in Den Haag.


Alt

Alt-mezzo Merel van Schie kreeg op zesjarige leeftijd haar eerste vioollessen. Tien jaar later stapte zij over naar de altviool en studeerde zij aan het Utrechts Conservatorium. Inmiddels had zij haar liefde voor het zingen ontdekt en studeerde zij zang, eveneens aan het Utrechts Conservatorium, bij Henny Diemer. Zij volgde de operaklas van Monique Wagemakers en diverse masterclasses.


Bas

Foto: Foppe Schut

Gerrit Maas, dirigent en artistiek leider van de Bachcantates Utrecht, is muzikaal breed ontwikkeld. Vanwege de dirigentenuitwisseling hebben we in deze cantate de kans hem in de rol van bassolist te zien. Gerrit zegt hier zelf over: “Ik zing graag maar optreden als zanger komt er niet vaak van”. Gerrit heeft in het verleden zangles gehad bij Sebastian Holz en bij Michiel Meijer. Zo nu en dan zingt hij in de Nicolaaskerk in Amsterdam bij de Capella Nicolai en het Basilica Consort.


Voor koor- en orkestdeelnemers

De repetities voor koor en orkest op vrijdag 5 juni zijn in Parnassos en beginnen om 19:00 uur. Voor het koor staan de downloads en meer informatie over de repetitie bij Bladmuziek koor. De downloads van de partijen voor het orkest staan klaar op Bladmuziek orkest. Voor deze pagina moet worden ingelogd.

Let op: Op last van de brandweer en de Universiteit Utrecht is het niet toegestaan om fietsaccu’s bij Parnassos mee naar binnen te nemen.


Zomerstop

Met deze junicantate sluiten we het seizoen af. Het najaarsprogramma van Bachcantates Utrecht start op zondag 6 september met de cantate ‘Christus, der ist mein Leben’ (BWV 95).