Inhoud
- Koraalcantate met een smeekbede
- Kaarsenceremonie
- Inleider
- Solisten
- Voor koor- en orkestdeelnemers
- Lustrum 2027: datum masterclass veranderd
- Lustrum 2027: muziek in de pauze
Zondag 1 november
Geertekerk Utrecht – 19:30-21:00 uur
Bachcantate: Aus tiefer Not schrei ich zu dir (BWV 38)
Inleider: Tamar Brüggemann
Dirigent: Gerrit Maas
Koraalcantate met een smeekbede
Op basis van het populaire koraal ‘Aus tiefer Not schrei ich zu dir’, een berijming van Psalm 130 door Maarten Luther uit 1524, componeerde Johann Sebastian Bach koraalcantate BWV 38. Deze prachtige cantate was bestemd voor 19 oktober 1724, de eenentwintigste zondag na Trinitatis.
In zijn koraalcantates nam Bach in het openingskoor en het slotkoraal de oorspronkelijke koraaltekst letterlijk over. De overige teksten, de zogeheten binnenverzen, werden herschreven tot aria’s en recitatieven. Deze bewerkingen werden gemaakt om de evangelielezing in de cantatetekst te betrekken en een lossere structuur voor de recitatieven en aria’s te creëren.
Bij cantate 38 voegde Bachs tekstdichter dramatische begrippen toe aan Luthers oorspronkelijke tekst zoals Sündengreuel (gruwel van de zonde), ein geängstigtes Gemüte (een angstige gemoedstoestand), Trübsal (tegenspoed), Ketten (ketenen) en Satans Trug und List (Satans bedrog en list). Hierdoor werd de emotionele zeggingskracht van de tekst versterkt omdat dit beter aansloot bij de religieuze leefwereld van Bach, zijn opdrachtgevers en toehoorders.
Cantate 38 bestaat uit zes delen. In de muziek weerspiegelt Bach de ontwikkeling die de tekst doormaakt. Het openingskoor klinkt als een wanhopige smeekbede: ernstig en ingetogen, omlijst door het warme timbre van maar liefst vier trombones. In de solistische delen komen de persoonlijke twijfel en innerlijke strijd tot uitdrukking, evenals het verlangen naar troost en de hoop op verlossing. Het slotkoraal brengt de oorspronkelijke koraalmelodie terug in een vierstemmige harmonisatie, ondersteund door de trombones.
Zie voor een toelichting op deze cantate, links naar opnames en vertalingen van de teksten de website van Eduard van Hengel.
Kaarsenceremonie
Op deze eerste zondag in november, rond Allerheiligen en Allerzielen, vindt een kaarsenceremonie plaats ter nagedachtenis aan allen die ons in dit leven zijn voorgegaan. Naast de hierboven besproken Bachcantate staat nog meer mooie muziek op het programma.
De avond opent met de koperblazers, die ‘Senex puerum portabat’ van Tomás Luis de Victoria en ‘Canzona quintadecima’ van Giovanni Battista Grillo ten gehore brengen. Tijdens de kaarsenceremonie is er voor alle aanwezigen gelegenheid om een kaars aan te steken.
Dit ingetogen moment wordt begeleid door Gerrit Maas, die op de vleugel de Goldbergvariaties van Johann Sebastian Bach speelt. Vervolgens brengen de strijkers van het orkest het Concert in g (RV 156) van Antonio Vivaldi ten gehore. Deze bijzondere avond, waarin muziek, herinnering en bezinning samenkomen, wordt afgesloten met Cantate 38.
Inleider
De inleider is Tamar Brüggemann. Zij geeft leiding aan Wonderfeel, het buitenfestival voor klassieke muziek in Baarn dat ze in 2015 oprichtte. Ze begon haar carrière bij het Festival Oude Muziek Utrecht (2001-2013) en was daarna enkele jaren zakelijk directeur van het barokorkest Holland Baroque. Tamar is ook docent bij ArtEz en bestuurslid van de European Festivals Association. In haar vrije tijd plant ze bomen in het European Festivals Forest in IJsland om zo Wonderfeel en collega-festivals in Europa verder te helpen op weg naar een klimaatneutrale festivalsector.
Solisten
Sopraan
Sofía Schuddeboom begon op negenjarige leeftijd met zingen aan de Kathedrale Koorschool Utrecht. Daarna zong zij nog enkele jaren in het Kathedrale Koor. Eind 2021 startte zij met zanglessen bij Hermien de Zwart. Inmiddels studeert zij Klassieke Zang bij Sasja Hunnego aan het Conservatorium van Amsterdam, waar zij in het derde jaar zit.
Alt
Magali Duindam begon op vierjarige leeftijd met zingen in het kinderkoor van de Kathedrale Koorschool Utrecht. Vanaf groep 5 volgde zij hier ook onderwijs. Van 2018 tot 2023 was Magali verbonden aan de Academie voor Muzikaal Talent, waar zij zowel viool als zang studeerde. Sinds september 2023 studeert zij Klassieke zang bij Selma Harkink aan het Conservatorium van Amsterdam. Daarnaast speelt zij altviool bij het Cugnon Project en in verschillende kamermuziekgroepen van het conservatorium.
In februari 2024 ontving Magali de Bierens Foundation of Arts-prijs, uitgereikt tijdens het Prinses Christina Concours. In 2026 won zij met haar Cugnon Duo (zang en viool) de eerste prijs in de regionale finale van het Prinses Christina Concours.
Tenor
Tenor Joshua Lau studeert aan het Utrechts Conservatorium, waar hij zangles krijgt van Selma Harkink en Erik Slik. Hij is geboren en opgegroeid in Hongkong. Zijn repertoire omvat werken van componisten als Monteverdi, Bach, Donizetti en Britten. Onlangs maakte hij zijn operadebuut in de rol van Giuliano in ‘Rodrigo’, een opera van Georg Friedrich Händel.
Bas
Florian Venderbosch kwam voor het eerst in aanraking met zingen bij het Utrechts Studenten Koor en Orkest, waar hij naast zijn studie zong. Al snel ontwikkelde hij een liefde voor barokmuziek, in het bijzonder voor de muziek van Bach. Wat begon als een hobby groeide uit tot een serieuze passie. Hij besloot zich volledig op het zingen te richten en werd aangenomen aan het Conservatorium van Utrecht. Na hier twee jaar met veel plezier te hebben gestudeerd, besloot hij zijn liefde voor oude muziek verder te verdiepen in Amsterdam. Sinds september studeert hij daar aan de afdeling Oude Muziek.
Voor koor- en orkestdeelnemers
De repetities voor koor en orkest op vrijdag 30 oktober zijn in Parnassos en beginnen om 19:00 uur. Voor het koor staan de downloads en meer informatie over de repetitie bij Bladmuziek koor. De downloads van de partijen voor het orkest staan klaar op Bladmuziek orkest. Voor deze pagina moet worden ingelogd.
Let op: Op last van de brandweer en de Universiteit Utrecht is het niet toegestaan om fietsaccu’s bij Parnassos mee naar binnen te nemen.
Lustrum 2027: datum masterclass veranderd
De lustrumcommissie laat weten dat de masterclass van het Magnificat van Johann Sebastian Bach is verplaatst van 15 mei naar zaterdag 2 oktober 2027. Meer informatie volgt later dit jaar.
Lustrum 2027: muziek in de pauze
Tijdens de septembercantate is er een experiment gedaan met muziek in de pauze tussen de doorloop en uitvoering van de Bachcantate. Vier bassen en een pianist voerden een duet van Heinrich Schütz uit. Dat smaakt naar meer!
In het lustrumjaar 2027 geven we kleine ensembles van zangers en instrumentalisten uit koor en orkest de kans om een kort stuk van hun favoriete muziek te laten horen, zo mogelijk aansluitend bij de cantate van die maand. Er zijn tien optredens van maximaal vijf minuten, elke maand een andere combinatie. Solo-optredens zijn niet mogelijk, maar een zanger met pianist geldt al als duo. Zorg voor een goede voorbereiding en betrek bij vocale muziek een zangdocent. We starten op 6 januari. Wil je meedoen? Mail dan uiterlijk 15 november je voorstel naar penningmeester@bachcantates-utrecht.nl. Het bestuur zal een programma samenstellen, zo genieten we samen van nóg meer muziek!